สารหนูถึงอีสาน! ตรวจพบปนเปื้อนแม่น้ำโขงใน 4 จังหวัด ห่วงผลกระทบสุขภาพประชาชน

วันWed 18 November 2026

Korn Wetalk

ปัญหา สารหนูแม่น้ำโขง กำลังสร้างความกังวลให้ชุมชนริมฝั่ง หลังผลตรวจคุณภาพน้ำยืนยันการปนเปื้อนเกินมาตรฐานใน 4 จังหวัดภาคอีสาน ได้แก่ เลย หนองคาย บึงกาฬ และนครพนม ขณะที่ผลตรวจสุขภาพประชาชนบางส่วนพบสารหนูในปัสสาวะเกินค่าอ้างอิง จนเครือข่ายชุมชนเรียกร้องให้ภาครัฐเร่งดูแลและแจ้งเตือนความเสี่ยงอย่างจริงจัง

เปิดผลตรวจสารหนูแม่น้ำโขง 4 จังหวัดอีสาน เกินค่ามาตรฐาน

สำนักงานสิ่งแวดล้อมและควบคุมมลพิษที่ 9 (สคพ.9) เปิดเผยผลตรวจคุณภาพน้ำระหว่างวันที่ 14–17 กันยายน 2569 จาก 12 สถานี พบสารหนูเกินมาตรฐานคุณภาพน้ำผิวดินที่กำหนดไว้ไม่เกิน 0.010 มิลลิกรัมต่อลิตร ในพื้นที่ 4 จังหวัด แม้ปริมาณสารหนูในน้ำจะลดลงเมื่อเทียบกับเดือนสิงหาคม แต่ยังพบการปนเปื้อนในตะกอนดินเกินเกณฑ์เพื่อปกป้องสัตว์หน้าดินบางระดับ สะท้อนว่าปัญหายังไม่สิ้นสุด

จังหวัดที่ตรวจพบการปนเปื้อน

  • เลย: พบสารหนูเกินมาตรฐาน โดยผลเดือนสิงหาคมที่จุดตรวจ 4 แห่งอยู่ระหว่าง 0.017–0.045 มิลลิกรัมต่อลิตร

  • หนองคาย: พบการปนเปื้อนทั้งในน้ำและตะกอนดินบางจุด

  • บึงกาฬ: เป็นหนึ่งในจังหวัดที่ตรวจพบสารหนูเกินเกณฑ์

  • นครพนม: ผลเดือนสิงหาคมยังไม่เกินมาตรฐาน แต่ผลเดือนกันยายนพบค่าเกินเกณฑ์

ข้อมูลดังกล่าวเป็นผลตรวจในช่วงเวลาที่ระบุ ไม่ได้หมายความว่าน้ำทุกจุดในทั้ง 4 จังหวัดมีสารหนูเกินมาตรฐาน

ตรวจพบสารหนูในร่างกายประชาชน เสี่ยงผลกระทบระยะยาว

ข้อมูลกรมควบคุมโรคปี 2569 ระบุว่า มีประชาชนในพื้นที่เฝ้าระวังภาคเหนือและอีสานเข้ารับการคัดกรอง 10,711 คน เก็บตัวอย่างปัสสาวะ 1,269 คน และพบผู้มีสารหนูรวมเกินค่าอ้างอิง 94 คน สำหรับ 4 จังหวัดภาคอีสาน มีรายละเอียดดังนี้

จังหวัด จำนวนที่ตรวจปัสสาวะ พบเกินค่าอ้างอิง
เลย 76 คน 6 คน
หนองคาย 177 คน 17 คน
บึงกาฬ 108 คน 6 คน
นครพนม 159 คน 10 คน
รวม 520 คน 39 คน

กรมควบคุมโรคชี้แจงว่า ผู้ที่ตรวจพบสารหนูในปัสสาวะยังไม่พบอาการแสดงในเบื้องต้น และจำเป็นต้องสอบสวนหาปัจจัยการสัมผัสเพิ่มเติม การตรวจพบสารหนูเกินค่าอ้างอิงจึงยังไม่ใช่ข้อยืนยันว่าทุกคนได้รับพิษหรือมีสาเหตุมาจากน้ำโขงโดยตรง

สารหนูในแม่น้ำโขงมาจากไหน? จับตาปัญหาเหมืองข้ามพรมแดน

หนึ่งในข้อสงสัยสำคัญคือแหล่งกำเนิดสารพิษ นางสาวอ้อมบุญ ทิพย์สุนา ประธานสมาคมเครือข่ายสภาองค์กรชุมชนลุ่มน้ำโขง 7 จังหวัดภาคอีสาน ตั้งข้อสังเกตถึงกิจกรรมเหมืองแร่ในประเทศเพื่อนบ้าน ซึ่งอาจเกี่ยวข้องกับการปนเปื้อนตามลำน้ำสาขาที่ไหลลงแม่น้ำโขง อย่างไรก็ตาม ข้อสังเกตดังกล่าวยังต้องอาศัยหลักฐานทางวิทยาศาสตร์เพื่อยืนยันแหล่งกำเนิดมลพิษในแต่ละพื้นที่

ประชาชนริมโขงควรป้องกันตัวอย่างไร?

ระหว่างรอผลตรวจและมาตรการเพิ่มเติม ประชาชนควรลดโอกาสสัมผัสสารหนูโดยปฏิบัติดังนี้

  1. หลีกเลี่ยงการนำน้ำแม่น้ำที่ยังไม่ผ่านการตรวจคุณภาพมาใช้ดื่มหรือประกอบอาหาร

  2. เลือกใช้น้ำสะอาดจากแหล่งที่ผ่านการตรวจสอบ

  3. ติดตามประกาศผลตรวจสัตว์น้ำและผลผลิตทางการเกษตรจากหน่วยงานที่รับผิดชอบ

  4. หากมีประวัติสัมผัสน้ำหรืออาหารจากพื้นที่เสี่ยงเป็นประจำ ควรปรึกษาเจ้าหน้าที่สาธารณสุข

ข้อควรรู้: การต้มน้ำไม่สามารถกำจัดสารหนูที่ละลายอยู่ในน้ำได้

ลงโฆษณา 250 x 720

ข่าวที่เกี่ยวข้อง

ใบรับรองแพทย์ดิจิทัลบนมือถือ

ทำความรู้จัก “ใบรับรองแพทย์ดิจิทัล” เทคโนโลยีสุขภาพยุคใหม่ ที่คนทำงานทุกคนต้องรู้

แอป ทางรัฐ แจ้งเมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน 2569 ว่าสามารถเปิดดูและดาวน์โหลด ใบรับรองแพทย์ดิจิทัล ที่มีอยู่ในระบบเป็นไฟล์...